پیامبراسلام(ص):از نفرين مظلوم بپرهيز زيرا وي به دعا حق خويش رااز خداميخواهد و خدا حق را از حق دار دريغ نمي دارد.نهج الفصاحه ص 161،ح 35)

دفتر آیت الله احدی

دفتر آیت الله احدی

دفتر آیت الله احدی | مرکز تحقیقاتی آموزشی جوادالائمه علیه السلام

امروز: سه شنبه, 21 آذر 1396

سیمای سوره حجر

این سورۀ را «حجر» می نامند. و از نام سرزمین قوم ثمود گرفته شده است که منطقه ای بین مدینه و شام بوده است . و در رفاه و عیاشی و در فساد و غفلت فرو رفته بودند، خداوند برای اصلاح و هدایت آنان پیامبرانی پشت سر هم فرستاد ولی آنها که در اموال و ثروت شان مغرور شده بودند در نتیجه، از فرمان خدا و دعوت نجات بخش پیامبران شان سر بر تافته آیات الهی را به مسخره گرفتند و به فساد و عصیان گراییدند تا خشم الهی فرا گیر شان شد. صیحۀ مرگبار آسمانی بر آنان طنین الفکند. و به اجسام بی جان مبدل شدند.

قرآن مجید درهمین سوره این قوم سرکش و عاصی را با اسم شهرشان نام گذاری می کند. و « اصحاب حجر»می نامد  آیات 80 تا 84 این سوره مطالبی پیرامون اصحاب حجر ( قوم صالح (ع) قوم ثمود) بیان شده است.[1]

آمار و شمارش سوره

 

این سوره به اتّفاق آراء، دارای 99 آیه و 654 کلمه و 2760 حرف است.

محل نزول:

سوره حجر قبل از هجرت در مکّه بر پیامبر اکرم (ص) نازل گردید، و به ترتیب جمع آوری پانزدهمین سوره است که بعد از سوره « ابراهیم» و قبل سوره « نحل» قرار گرفته و به ترتیب نزول، پنجاه و سومین سوره است که بعد از سورۀ « یوسف» و قبل ازسورۀ « انعام » نازل شده است.

ویژگی سوره

این سوره داستان قوم حجر را به طور شفاف بازگو می کند. ( آیه 80 تا 84).

محتوا و درسهائی از این سوره

مطالب مهم و اصلی سوره حجر عبارتند از:

1-    آیات مربوط به مبداء عالم هستی و ایمان به او از طریق مطالعه در اسرار آفرینش .[ آیات 16 – 27]

2-    آیات مربوط به معاد و کیفر بدکاران .[ آیات 43- 44).

3-    بیان اهمیت و عظمت قرآن کریم و محافظت آن از تحریف .(آیات 1 و 87)

4-    داستان آفرینش آدم و سرکشی ابلیس و سرانجام کار او و به عنوان یک هشدار و بیدار باش برای همه انسانها ! [ آیات 26 – 42]

5-    اشاره به سرگذشت اقوامی همچون قوم لوط و صالح و شعیب و تکمیل این هشدار [ آیات ( 57-75-78-80-84)

6-    انذار و بشارت و اندرزهای مؤثر و تهدید های کوبنده و تشویق های جالب ( آیات 45 و 49 و ...)

7-    دعوت از پیامبر به مقاومت و دلواری او برابر توطئه های شدید مخالفان که مخصوصا در محیط مکّه بسیار زیاد و خطرناک بود. [2]

8-    داستان حضرت ابراهیم و حضرت لوط دو پیامبر بزرگ و بنام خدا و نقل ماجرای مأموران الهی . ( آیات 51 -57).

9-    بیان تهمت هایی که به پیامبران الهی می زدند. ( آیات 6 – 11).

10-اشاره ای علمی به لقاح ابرها و گیاهان توسط باد. ( آیه 22)

آغاز و فرجام

سوره حجر با حروف رمزی « الر» و با اشاره به قرآن و معرفی آن به عنوان یک کتاب روشن و روشن گر آغاز می شود:

« الر تلک آیات الکتاب المبین ....»

و با دلداری رسول خدا (ص) در برابر آزار دشمنان و نیرو و قدرت گرفتن او از عبادت خدا در برابر دشمن و با فرمان به تسبیح و حمد خدا و سجده و عبادت به پیشگاه او پایان می پذیرد:

« و اعبر ربک حتی یأتیک الیقین»

یعنی در آغاز سوره با اشاره به قرآن، فکر و اندیشه انسان را به سوی قرآن و آیات روشن گر آن جلب می کند و در پایان سوره نیز بخشی از تعالیم حیات بخش و مهم آن را که حمد و سپاس خدا و ارتباط بشر با پرودگارش است یاد آوری می شود.

فضیلت تلاوت این سوره

پیامبر اسلام (ص) فرمود:  « هر کس سورۀ حجر را تلاوت کند، به تعداد هر مهاجر و انصار، ده حسنه به او اجر میرسد



[1] شناخت سوره های قرآن،  ص 219 – 220

[2] تفسیر نمونه،  ج 11،

تماس سریع

تصاویر

93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15
93/6/15